Бо Субҳон

Дигар маълум аст, ки дар шаклгирии зиндагии инсонҳо дастҳову пойҳо ҳам нақши муҳим доштаанд… Дастҳое, ки покизаву олуда буданд ва пойҳое, ки ҳар куҷо рафтанду нарафтанд. Ва ҳам на камтар аз онҳо нақш доранд сарҳову мағзҳо, ки идораи ҷисм дар дасташон буд, чашмҳо, ки гоҳ сер буданду гоҳ гурусна ва қалб, ки саргузаштҳо онро гоҳ нарму ором ва гоҳҳо сангу оҳан карда…

Аммо рӯй аст, ки асари хиҷолатро фавран дар худ инъикос мекунад, мисли осори шодӣ, ки дарҳол ба болояш медамад. (Тахминан монанди индикатори ким-кадом электрик, ки ба воситаи он будан ва ё набудани қувваи барқро месанҷад)

Пури хокистар аст, гирди лабони оне, ки кадом вақт рӯ ба рӯйи як интихоб, як иштибоҳ ё баъди кадом тасмим варақи рӯяш даргирифтаву сӯхтаву дуд кардааст…(Ва онро дигар ягон собуну моеъи дастурушӯйӣ пок карда наметавонад)

Дар рӯйҳо ҳазорон осор аз зарбаҳои панҷаву ангуштони акнун фалаҷшуда боқӣ мондаанд, ки соҳибонаш бехабар аз қоидаи бумеранг ин амрро бори кори зиёду сардии шабҳои фасли дай мекунанд…Дар рӯйҳое, ки ҳеҷ гоҳ ба рӯйи ҳарому макруҳот наафтида буд, то имрӯз, баъди хушкидани садҳо чашмаву ҷӯй ҳам, сад ҷӯя об равон аст…(Обе, ки онро мардумон гоҳ обрӯ мегуянду гоҳо оби руй)

Filed under: Майдони бахс ва андешарони | Tagged: асрор, бӯйи нон, инсонҳо, нон, нонвойхона, рӯй, серӣ, танӯр, чеҳраҳо | Leave a comment »

— Барои вай тамоман душвор буд. Дар миёни ҳама ва на монанд будан ба ҳама магар осон аст? Аз ин ҳам мушкилтару аламдортар он буд, ки баъди сад соли бозгашт калиди дари як вақт дар нӯги чолбанди бибиаш кӯргиреҳ бударо намеёфт..Балки худи ҳамон бибиашро дигар намеёфт…Ва ин хосияти хуб надорад, ки калидро наёбиву бибии калидбонат ҳам дигар нопайдо бошад. Бе бибӣ чӣ кор кардан мумкин аст? Ҳама корро албатта кардан мумкин аст, фақат асрори пушти ин дари баста як умр дар дили кас хоҳад монд.Ҳамин андеша шуморо безобита мекунад, ки эҳтимол пушти ин дари баста хазинаи мусафеди Қаландар пинҳон аст ва шумо ҳатман бояд бибӣ ва калиди нӯги чолбанди ӯро пайдо кунед. Бе бибӣ ва маслиҳату насиҳаташ хӯрок ҳатто аз гулӯ намегузарад, балки агар гузарад ҳам заҳролуд мекунад, чун бе бибӣ касе асрори хӯрокҳои қадимаро ҳатто ёд надорад…

Ба ҳама дарҳо, хоҳ аз ин дунё ва хоҳ аз он дунё ҳамеша ду чиз хос аст ба рӯйи шахси рӯ ба рӯяш — кушода будан ва баста будан. Ӯ дар бораи дарҳои нимроғ фикр намекунад. Балки фикр мекунад, ки ба он дарҳои нимроғ, агар ҳастанд, фақат касе тасодуфан ворид хоҳад шуду касе аз маҷбурӣ ва лоилоҷӣ…

Filed under: Майдони бахс ва андешарони | Tagged: бибӣ, гиреҳ, дар, дарвоза, калид, хоҳарон, чолбанд, ҳамсоя | Leave a comment »

Ними шаб садои рӯҳнавозе аз соишу расиши нохун ва торҳои гитор фазои кулбаеро, ки дар як кунҷаш ман дароз кашидааму дар кунҷи дигараш ту нестӣ, пур мекунад…

Китоби ошноии мо пури ҳаводисест, ки дар баёни он до, ре, ми, фа, сол …гиря мекунанд, мисли ҷавонписари навхате, ки рӯзи туйи дӯстдоштааш аз туйхонаи деҳаи ҳамсоя ноумед лаб-лаби замини кишти колхозӣ то хона пасту бесадо, пинҳонӣ вале бо алам бунга мекашад…

Ва ту меоӣ. Як даста шамъ ба даст, дар суроғи ин кулбаи сарду бечароғ меҳмонии хобҳои ман…Касе (душмане) маро маҷбур мекунад, ки бедор бошам ва то бомдод бо пушти ангуштон ҳавру буғи тирезаҳои ин кулбаро фақат ба хотири рӯшан сохтани роҳи омаданат пок кунам..Вале ту аз дар вуруд намешавӣ.. Ту ки ба хоб омаданиӣ ва ман ки хоб надорам. Чӣ тазоде…!? Балки дарде…!?

Filed under: Майдони бахс ва андешарони | Tagged: гитара, ишқ, таронаи ошиқона, хоб, шаб | Leave a comment »

Ҳудуди се моҳ — аз ҳамон рӯзи бо хоҳиши худ рафтанам аз кори қаблӣ, ки бар ивази як дунё таҷриба ва шинохти бештар аз одамон бист соли ҷавониамро рабуд, аз ҳама таку давҳои заруру нозарур канортар ва меҳрубонтар ба ҷисму ҷони худам, билохира наздиктар бо фарзандон ҳастам. Бехобиҳои бистсола ҳам ҷуброн шуданд …

Рост аст, ки ҳар чизе бо шумо рух медиҳад, ба он ҳад мояи нигаронӣ ва ташвиш нест, ки шояд худатон ҳам дар аввал ҳамон гуна фикр мекунед. Дар ҳар шебу фарози умр ва ҳолату мавқеъ ҳатман дари имкониятҳои дигар ба рӯйи инсонҳо кушода мешавад, шароити беҳтар барои кору машғулияти ба дил наздик фароҳам меояд..

Ману Марҳабо дар фосилаи ин имконият сад ҷойи дар ин шаҳр дидаву нодидаамонро дидем ва дар хотираи худамон роҳу нишонии чанд ҷой ва макони дигару диданиеро сабт кардаем. Осорхонаи адабиву ёдгории Мирзо Турсунзода — Қаҳрамони Тоҷикистон, маконе буд, ки мо чанд рӯз пештар онҷоро тамошо кардем.

Ҳама ашё ва нигораҳо ҷолибу азизу диданӣ ва ҳама хотирот (аз тарҳу лоиҳаи хонаву ҳавлӣ то Волгаи Устод) шуниданиву шавқовару омӯзанда буданд… Суратҳо аз ин осорхона

Filed under: Майдони бахс ва андешарони | Tagged: Бист сол, Марҳабо, Мирзо Турсунзода, Субҳон Ҷалилов, осорхонаи Турсунзода, радио, тамошо, Қаратоғ | Leave a comment »

Аз он маконе, ки ман берун омадам то инҷо чанд ҳазорсола раҳ буд..Дар ин раҳ аввалиҳо дар баъдиҳо такрор мешудаанд, айнан мисли ҳамон, ки фардоиҳо такрору идомаи имрузиёнанд…Ва ин раҳ, ки ман аввалу охирашро намедонам, пури ҷӯяндаҳо буд- ҷӯёи нон, ҷӯёи ном ва ҷӯёи шуҳрату сарвату… ҳар чизи дигар…

Ва зани калонсоле (ки ангуштони дасту гарданаш пури ҳалқаву занҷираи тилло буду нигоҳаш ҷиддӣ ва ҳатто бераҳм ба назар мерасид) бо ҳамон саволе, ки ба ҳазорҳо кас додааст, хаёламро парешон мекунад:

— Кӣ аст муаллифаш? Дар бораи чӣ аст он?

— Намедонам, кӣ аст муаллиф…Фақат медонам, ки асрори дунё, ки ба бақояш ҳатто бисёриҳо аз имрузиён каму беш бовар мекунанд, дар он китобат шудааст… Медонам, ки сад саҳифаи пушту рӯ дар мавриди он аст, ки гамдумкиштаҳо ҳатто дар ҳоли узви оилаи олими кишоварзе будан ҳам ҳоло натавонистаанд, ки ҷав бируёнанд…

Filed under: Майдони бахс ва андешарони | Tagged: Пиразан, Фуруғи субҳи доноӣ, асрор, китоб, китобхона, китобхонаи миллӣ, тилло, хазина | Leave a comment »

Шаб. Роҳ. Чароғ. Намедонам кадомин шаб ва аз охир чандумин шаб, мисли он, ки номаълум аст кадом роҳ ва чароғи кӣ?

Ва мешинӣ то нафас рост кунӣ рӯйи хараке, ки то ту ҳазор кас барои ин кор ва барои ин ният фурсат наёфт…

Ва дар андешаи сабзаҳо хоҳӣ буд, ки бе ту ҳам сад кафи по дусад нақше ба рӯяшон гузошта…

Кӯки сару гардани ба замин дӯхтаро кандаву ҳамон суйе менигарӣ, ки аз он ҷо сели рӯшанӣ пеши поят мерехт. Шишачароғҳо яке рушану дигар торик, яке гарму дигар сард, яке бедору дигар хоб..Айнан мисли зану марде, ки яке аз дигаре каҳр кардаву он дигарро ғурури ноҷову нолозиме намегузорад як қадам сӯйи шикасти сукут гузорад…

Ва ин кадомин роҳ аст чунин холӣ ва сокит? Ҳоло, ки ҳатто роҳҳои хатову сарбаста пур-пури инсоне аст, ки қиссаҳои хаёливу воқеъии сафаракиҳои ҳамин гуна роҳу пайраҳаҳоро аз тифлӣ то имрӯз мехонду анҷомашро ҳам медонад…Барои нақли онҳо пеши устодаш ҳатто баҳои панҷ ҳам мегирифт…

Filed under: Майдони бахс ва андешарони | Tagged: Маҷнунбед, Роҳ, Субҳон Ҷалилов, Чароғ, Шаб, бед, боғ, гӯристон, дарахт, хоб | Leave a comment »

Гарду ғубор аз рӯзгори пуртазоду пурғам ба чеҳрааш мисли гарду чанги кӯчаҳои зодгоҳаш ба рӯйи баргу гулу гиёҳ нишастааст …

Ку боде, мисли боди Файзобод, ки гарди ғаму андӯҳро аз рухсори момаи Иззатмоҳ — модари модари ман, тоза кунад?

Ва оё мешавад ғами фарзандони нозанину андӯҳи як авлод хешу табори рафтааш аз дилу рухсору рӯзгораш тоза шавад ? Не, албатта!

Аз шунидани хабари бемориаш дилам ба қавли мардум «дар замин мезанад», аз табассумаш шодӣ вуҷудамро фаро мегирад….Бо рафтан ба деҳа аввал ба хонаи ӯ меравам ва дар канораш оромиш меёбам…

Ҳар боре, ки дуо медиҳад, гиря гулӯгирам мекунад…Ман ҳамон маъниву калимоту ҳарфҳоеро мешунавам, ки аз раҳматии очаам вақти дуояш мешунидам. Ӯ ҳам шояд аз очааш шунида буда…

Дар бару дар канору дар зиндагии мо то дер бимон — момаи Иззатмоҳ, ки руйю буйи очаамро дорӣ …

Filed under: Майдони бахс ва андешарони | Tagged: Файзобод, беморӣ, бибӣ, дуои модар, кампири Иззатмоҳ, модар, оча, рубоёт, садқа шавум | Leave a comment »